تبليغاتX
shahneshin & saraneh

آفات و بیماریها و علفهای هرز زيتون

 چاپ 

 

از انتشارات : معاونت ترويج و نظام بهره‌برداري

بیماریهای زیتون

گیاه زیتون نیز مانند سایر گیاهان، دارای آفات و بیماریهای مختلف می باشد که می توان با رعایت اصول صحیح کاشت و داشت، از طغیان و خسارات آنها تا حد زیاد، جلوگیری نمود. خوشبختانه بسیاری از این آفات و بیماری ها در ایران وجود ندارند و یا هنوز وارد کشور نشده اند. مهمترین آفات زیتون عبارتند از: شپشک سیاه زیتون، پسیل یا عسلک زیتون، مگس زیتون، پروانه زیتون، سپردارد بنفش زیتون، سوسک چوبخوار زیتون، سوسک، کرم سفید ریشه، تریپسها، پروانه کله مرده، مهمترین امراض: سرطان چوب.

1- شپشک سیاه زیتون Saissetia Olea Bernard

یکی از مهمترین و زیانآورترین آفات زیتون است. حشره ماده در زیر سپر سیاه رنگی که در روی آن برجستگی مانند وجود دارد، زندگی می کند. هر حشره ماده بین 400 تا 1000 تخم میریزد که پس از 15 تا 30 روز، لاروها از آن خارج شده و به شاخه های جوان حمله ور می شوند. برای مبارزه با این آفات از دو روش مبارزه بیولوژیکی و شیمیایی استفاده می کنند. برای مبارزه شیمیایی از 2 نوبت سمپاشی با سموم فسفره در ماه های اسفند و شهریور ماه استفاده می شود. اخیراً بهترین زمان سمپاشی را خرداد ماه توصیه می کنند. بهترین روش مبارزه که در حال حاضر توجه بیشتر کارشناسان را به خود جلب کرده است، استفاده از دشمنان طبیعی این آفت می باشد. در این زمینه می توان زنبور آفت زیتون Phigalio Mediterraneus Ferr و به خصوص کفشدوزک 7 نقطه، را نام برد.

2- پسیل یا عسلک زیتون Euphyllura Olivina Casta

حشرهای نارنجی رنگ است که زمستان را در روی درخت گذرانده و اوایل بهار شروع به تخمگذاری می کند. تخمها پس از گذراندن 12 تا 14 روز تفریح شده و در اطراف خود تارهای سفید مومی پنبه مانندی ترشح میکنند تا آنها را از خطرات و عوامل سوء خارج، محفوظ نگاه دارند. لاروها در این هنگام از قسمتهای لطیف شاخه ها تغذیه کرده و باعث خشک شدن، ریزش گلها و نهایتاً کاهش محصول می شوند. پسیل زیتون در طبیعت دارای دشمنان فراوانی می باشد. در ایران دو گونه بالتوری Chrysopa Vulgaris و Chrysopa SP حشره شکاری پسیل و یک گونه زنبور که لارو آن انگل درونی شفیره پسیل است در رودبار و طارم و یک گونه زنبور انگل که به «پسیلوناگوس» نزدیک می باشد در شیراز و فسا به دست آمده است. برای مبارزه شیمیایی، از سموم فسفره در فروردین ماه پیش از باز شدن غنچه های گل استفاده می شود.

3- سپردار بنفش زیتون Parlatoria Oleae Clovee

این حشره در اکثر نقاط ایران وجود دارد و به درختان تیره گلسرخیان (Rosaceae) و تیره زیتون (Oleaceae) خسارت وارد می نماید. این حشره از تمام قسمتهای درخت زیتون مانند برگ، شاخه، تنه و میوه تغذیه کرده و به آن صدمه میزند. خسارت این حشره را می توان به صورت لکه های ارغوانی رنگ بر روی برگ و میوه مشاهده کرد.
مبارزه با این آفت به دو صورت شیمیایی و بیولوژیکی صورت می گیرد. زمانی مي توان برای از بین بردن این آفت نیاز به سمپاشی باشدف می توان از محلول دیازینون 60% به مقدار 100 سانتیمتر مکعب + امولسیون روغن تابستانی به مقدار 5/0 تا 1 لیتر و آب به مقدار 100 لیتر، در بهار و اوایل تابستان استفاده نمود. صرفنظر از کفشدوزک 7 نقطه، زنبوری به نام
Aphytis maculicoronis Masi و زنبور دیگری به نام Aphytis Proclina Walker ، دشمنان طبیعی این آفت می باشند که می توانند حتی تا 95% از جمعیت آنها را از بین ببرند.

4- کرم سفید ریشه Phoyphylla Olivierg

دوران زندگی این حشره سه سال است که در قسمت زیادی از آن به صورت لارو و کرم سفید رنگ، در زیر زمین و روی ریشه درختان زندگی و از آن تغذیه کرده، باعث بروز خسارت می شود. با زدن شخم عمیق و زیر و رو کردن خاک، بسیاری از این کرم ها در روی زمین ظاهر شده و طعمه پرندگان می شوند. برای مبارزه شیمیایی می توان مقدار 8 کیلو لیندن را با آب مخلوط کرده و یک هکتار را سمپاشی نمود.

5- مگس زیتون یا Olive Fly یا Dacus Oleae

مگس کوچکی به طول 3 تا 4 میلیمتر که شاید مهمترین آفت زیتون است. لارو این مگس به داخل میوه رسوخ پیدا کرده و باعث از بین رفتن کیفیت و ارزش میوه می شود. این مسئله به خصوص در مورد زیتون های کنسروی، صادق می باشد. این حشره به درجه حرارت زیاد حساس بوده و در دمای 34 درجه فعالیت آن به مقدار زیادی کاهش می یابد.

6- بیماری لکه طاوسی Cyelocouim Oleaginum

بیماری قارچی است که به صورت لکه های کوچکی در قسمت بالایی برگها و دم میوه مشاهده میشود و به تدریج باعث ریزش گلها و عدم باردهی شده، خساراتی وارد می نماید. با این بیماری مي توان از طریق سموم قارچکش مانند کویر اویت، مبارزه کرد. موش شکول، سار، باسترکها، توکاها و سهرهها نیز از جمله جانورانی هستند که به محصول زیتون، خسارت وارد مینمایند.

عملیات بهزراعی و مبارزه با علفهای هرز در نهالستان و باغهای جوان زیتون
اگرچه به علت خشکی نسبی هوا در مناطق زیتونکاری، علفهای هرز مزاحمت زیادی ایجاد نمی نمایند ولی در نهالستانها به دلیل تراکم نهالها و آبیاری مرتب، علفهای هرز فرصت رشد را پیدا کرده و نیاز به مبارزه با آنها پیدا می شود. در نهالستانها معمولاً از طریق سنتی و وجین دستی و در باغهای بزرگ به وسیله شخم، سله شکنی و استفاده از سموم علفکش متداول با آنها مقابله می شود.

سلهشکنی

یکی از عملیات مهم داشت سلهشکنی است که در نهالستانها و باغهای جوان زیتون انجام می شود تا ضمن از بین بردن سله خاک، با علف های هرز نیز مبارزه شود. نکته مهم در این مورد این است که عملیات باید با نهایت دقت و ظرافت انجام شود تا به ریشه نهال ها و درختان جوان، صدمه وارد نشود.

مبارزه مکانیکی

یکی از عملیات مهم داشت سلهشکنی است که در نهالستانها و باغهای جوان زیتون انجام می شود تا ضمن از بین بردن سله خاک، با علف های هرز نیز مبارزه شود. نکته مهم در این مورد این است که عملیات باید با نهایت دقت و ظرافت انجام شود تا به ریشه نهال ها و درختان جوان، صدمه وارد نشود.

منابع:
ــ آشنایی با زیتون – آقای مهندس احمد میرمنصوری.
ــ زیتون و روغن آن – آقای دکتر محمد طباطبائی.

 

+ نوشته شده در جمعه بیست و چهارم خرداد 1387ساعت 11:25 توسط m.rostami |

منابع آب روستای زرده :

در بررسی انجام شده تعداد17چشمه، 1حلقه چاه و دو چاه مشکوک به قنات شناسایی شده که موقعیت جغرافیایی آنها در ذیل آمده است.

الف) چشمه ها:

از تعداد 17چشمه ی شناسایی شده در محدوده ی بررسی،10 عدد آن در داخل محدوده ی دیوارها،3چشمه در داخل دره ی بابایادگار و4 چشمه در دره ی سعدوقاص و در پشت دیوار دفاعی جنوبی قرار دارند که موقعیت آنها چنین است.

1-چشمه ویله: این چشمه در کنارجاده خاکی زرده _ سید محمد و در جهت جنوب شرقی روستای سید محمد با فاصله ای در حدود 300 متر از آن قرار دارد. طول جغرافیایی 04556.13.08، عرض جغرافیایی 343331.79 و ارتفاع آن از سطح دریا 1006 متر است. چشمه با لاشه سنگهای شیستی و آهکی بصورت دیواره ای چیده شده و از سر منشأ خود به سمت غرب و به داخل دشت منتهی می شود. در اطراف چشمه چند قطعه سفال بدنه و یک قطعه آجر دیده می شود که تاریخگذاری آن بدرستی مشخص نیست. چشمه در داخل زمینهای زراعی آقای سید باوا یادگاری قرار دارد.

2- چشمه هانه واس: این چشمه در جنوب روستای سید محمد و در داخل باغ زیتون آقای امین فتاحی واقع است و حدود 700 متر با روستا فاصله دارد. طول جغرافیایی آن 0455604.3، عرض جغرافیایی 343310.5 و ارتفاع آن از سطح دریا 989 متر است. چشمه شبیه به برکه ی کوچکی است که نی زار بلندی آن را احاطه کرده است. تپه های بان حال AوB در شمال شرق آن و محوطه ی هانه واس در جنوب آن قرار دارد.

3- چشمه بن چنار: این چشمه در داخل روستای زرده و در کنار درخت چنار قطوری که در کنار جاده قرار دارد واقع است. طول جغرافیایی آن 0455713.0 و عرض جغرافیایی 343253.4 و ارتفاع آن از سطح دریا 1074 متر است. دو سمت چشمه توسط قلوه سنگ چیده شده است.

4- چشمه ژیر چنار: این چشمه در ضلع شرقی جاده زرده و در داخل روستا قرار دارد و در باغ آقای سید نازار حسینی واقع است. آب این چشمه بسیار کم است و به نظر می رسد سرچشمه ی آن با چشمه بن چنار یکی است. طول جغرافیایی آن 0455712.6، عرض جغرافیایی 343252.2 و ارتفاع آن از سطح دریا 1070 متر است.

5- چشمه هانه ژاله: این چشمه در داخل دره ی جایدار و در داخل باغ تالی دارابی قرار دارد، طول جغرافیایی آن 0455713.9، عرض جغرافیایی 343248.3 و ارتفاع آن از سطح دریا 1069 متر است.

6- چشمه هانه ره: این چشمه در داخل دره ی جایدار و در داخل باغ حمید دارابی قرار دارد، طول جغرافیایی آن 0455707.4، عرض جغرافیایی 343248.6 و ارتفاع آن از سطح دریا 1048 متر است.

7- چشمه حسینعلی: این چشمه در داخل دره ی جایدار و در داخل باغ جواد کرمخانی قرار دارد، طول جغرافیایی آن 0455706.7 و عرض جغرافیایی 343247.5 و ارتفاع آن از سطح دریا 1015 متر است.

8- چشمه بله ته ون: این چشمه در داخل رودخانه ی فصلی دارتو قرار گرفته و جزء زمینهای زینب سلیمانی است. چشمه در جنوب غربی روستای بان زرده قرار دارد و تپه ی بله ته ون در شرق آن و آشپزگاه در جنوب آن واقع شده است. طول جغرافیایی آن 0455625.1، عرض جغرافیایی 343147.4 و ارتفاع آن از سطح دریا 928 متر است.

9-  چشمه بریان: این چشمه در جنوب شرقی روستای بان زرده و در داخل دره ی کوچکی در داخل زمینهای کاظم فرهادی قرار دارد. طول جغرافیایی آن 0455630.8، عرض جغرافیایی 343141.3 و ارتفاع آن از سطح دریا 920 متر است.

10- چشمه دراوژه: این چشمه در داخل دره دراوژه و در کنار پل جاده ی آسفالته زرده ریجاب قرار دارد، طول جغرافیایی آن 455657.3 و عرض جغرافیایی 343220.5 و ارتفاع آن از سطح دریا 1046 متر است.

11- چشمه غسلان: این چشمه در داخل دره ی بابایادگار قرار دارد و پر آب ترین چشمه در این منطقه است، این چشمه جنبه ی زیارتی دارد و در جلوی آن سکویی با سنگ مرمر احداث شده است، این چشمه آب دو روستای زرده و سیدمحمد را تأمین می کند و در طول جغرافیایی 0455812.9 و عرض جغرافیایی 343251.2 و ارتفاع آن از سطح دریا 1370 متر است.

12- چشمه هانی تا: این چشمه نیز در داخل دره ی بابایادگار قرار گرفته و جنبه زیارتی دارد و به مانند چشمه غسلان در جلوی آن سکویی با سنگ مرمر احداث شده است و در طول جغرافیایی 0455812.4 و عرض جغرافیایی 343239.2 و ارتفاع آن از سطح دریا 1397 متر است.

13- چشمه کانی شفا: در داخل دره ی بابایادگار و در طول جغرافیایی 0455813.4 و عرض جغرافیایی 343248.5 و ارتفاع آن از سطح دریا 1375 متر است. این چشمه آب مورد نیاز بابایادگار راتامین می کند.

 علاوه بر چشمه نامبرده، 4 چشمه دیگر در داخل دره ی سعدوقاص و بیرون از محدوده ی بررسی قرار دارد که به دلیل نزدیکی آنها با دیوار دفاعی در جهت جنوب مجموعه، موقعیت آنها بدین گونه معرفی شده است.

14- چشمه سعدوقاص: این چشمه در داخل دره ای با همین نام در نزدیکی معدن گچ سعد و قاص قرار دارد و به نظر می رسد به دلیل خشک سالیهای چند سال اخیر، خشکیده است. طول جغرافیایی آن 0455733.6 و عرض جغرافیایی 343159.4 و ارتفاع آن از سطح دریا 1119 متر است. فاصله ی چشمه تا دیوار دفاعی جنوبی حدود 600 متر است.

15- چشمه کوشیار: این چشمه در داخل دره ی سعدوقاص قرار دارد و در جهت غربی چشمه سعدوقاص واقع شده و با آن فاصله کمی دارد. طول جغرافیایی آن .455705.9 و عرض جغرافیایی 343155.8 و ارتفاع آن از سطح دریا 1015 متر است.

16- چشمه حسیلکه: این چشمه بر روی تپه ای که زمینهای کشاورزی حاجی پاشا در آن قرار دارد واقع شده است و در جهت جنوبی دره ی سعدوقاص است، طول جغرافیایی آن 0455704.3 و عرض جغرافیایی 343150.5 و ارتفاع آن از سطح دریا 1024 متر است.

17- چشمه میلانه: این چشمه در داخل دره ی سعدوقاص قرار دارد و کانال نهر زیتون از بالای آن عبور کرده است، طول جغرافیایی آن 0455704.2 و عرض جغرافیایی 343145.5 و ارتفاع آن از سطح دریا 989 متر است.

آب چهار چشمه در دره ی سعدوقاص از ضلع جنوبی آشپزگاه و با فاصله ی در حدود 10 متری از آن می گذرد و به دره ی هونه می رسند.

ب)چاه آب هاور چراخ:

 این چاه در شیب دامنه ی کوههای غربی مجموعه قلعه یزدگرد و در کنار دو دره ی هاورچراخ و شانه باریک قرار دارد. این چاه تقریباً در مرکز شیب تپه یعنی رودخانه ی فصلی و دیوار دفاعی قرار گرفته و با هر دوی آنها حدود700 متر فاصله دارد. قطر دهانه ی آن حدود 50 سانتی متر و عمق ان به دلیل باریک بودن مشخص نیست، به نظر می رسد این چاه یکی از منابع آب جهت ساخت دیوار است و نظیر این گونه چاها در این سطح ممکن است زیاد باشد اما به دلیل انباشت خاکههای رسوبی و پرشدگی دهانه ی آنها، بدرستی مشخص نیست.

ج) قنات ها:

تعداد دو حلقه حفره مشکوک به قنات در ضلع جنوب غربی مجموعه قلعه یزدگرد شناسایی شده که ماهیت آنها بدرستی مشخص نیست.اما توصیف آنها چنین است:

1- گودالی در اراضی ولیه که دهانه آن در هنگام خاکبرداری جهت احداث کانال نهر زیتون بیرون آمد، به گفته ی اهالی در جهت غربی آن و در فاصله در حدود 50 متری دو گودال مشابه پس از خاکبرداری مشخص شده که توسط خاک دوباره پر شده است. این گودال در کنار جاده ی خاکی که مسیر باغها و زمین زراعی است قرار دارد و کانال نهر زیتون در جهت شرقی آن و با فاصله کمی در حدود 5 متری آن واقع شده است. موقعیت جغرافیایی آن در طول جغرافیایی .455634.6 و عرض جغرافیایی 343220.8 و ارتفاع آن از سطح دریا 997 متر است.      

+ نوشته شده در چهارشنبه بیست و دوم خرداد 1387ساعت 23:12 توسط m.rostami |